TURKPOL tüzük değişikliği önerisi — neler değişecek ve neden

22 Ekim 2026 güncellemesi: Üyeler Genel Kurulu bu tüzük değişikliğini 21 Ekim 2026'da (4/2026 sayılı karar), oy hakkına sahip 19 üyeden 15'inin hazır bulunduğu toplantıda oybirliğiyle kabul etti. Değişiklik Ulusal Mahkeme Siciline (KRS) tescil edildiğinde yürürlüğe girer; o zamana kadar tescilli tüzük geçerlidir. Kabul edilen metin /about/statute adresindedir. Aşağıdaki yazı, oylamadan önce eylül ayında yayımlanan açıklamadır.

TURKPOL, tüzüğü için bir değişiklik önerisi hazırladı. Bu bir öneridir ve yürürlükte değildir. Polonya Ulusal Mahkeme Sicilinde (KRS) hâlihazırda tescilli tüzüğe göre tüzüğü yalnızca Üyeler Genel Kurulu değiştirebilir (§21 madde 6 ve §34); bunun için oy hakkına sahip üyelerin en az yarısının hazır bulunması ve üçte iki çoğunluk gerekir. Genel Kurul değişikliği kabul edip KRS tescil edene kadar TURKPOL'ü tescilli tüzük bağlar. Önerinin tam metnini, üyelerimiz oylamaya çağrılmadan önce okuyabilsin diye şimdiden yayımlıyoruz.

Önerinin tam metni /about/statute adresinde, Lehçe ve İngilizce olarak yer almaktadır.

Neler değişecek

Tüzük, altı bölümde 34 maddeden sekiz bölümde 54 maddeye çıkacak. İki bölüm tamamen yeni olacak: biri kamu yararına faaliyet, diğeri veri koruma, etik ve şeffaflık. Yaklaşık otuz hüküm eklenecek, yaklaşık altısı değiştirilecek.

Ne değişmeyecek

Derneğin adı, merkezi, amaçları ve üçlü yönetişim yapısı — Genel Kurul, Yönetim Kurulu, Denetleme Kurulu — aynen korunacak. Üç üyelik kategorisi, üç yıllık görev süreleri, üyelik konularındaki itiraz usulü ve tüzük değişikliği ile fesih için gereken üçte iki çoğunluk da öyle. Bu bir değişikliktir, yeni bir tüzük değil.

Neden şimdi — üç neden

Kamu yararı statüsü ve bir son tarih. TURKPOL kamu yararına çalışan kuruluş statüsüne başvurmayı planlıyor. Bu statü tüzükte belirli ifadeleri şart koşuyor: siyasi ve dini bağımsızlık, derneğin mal varlığının kendi yöneticilerine veya yakınlarına ödünç verilmesi ya da teminat gösterilmesi yasağı, yönetim kurulundan bağımsız ve ona bağlı olmayan kurul biçiminde bir denetim organı ve fesih hâlinde mal varlığının başka bir kamu yararı kuruluşuna geçmesi kuralı. Bu hükümlerin bir kısmı tescilli metinde yok. 2026 vergi yılından pay alabilmek için kuruluşun 30 Kasım 2026'ya kadar NIW-CRSO listesinde yer alması gerekiyor; tüzük değişikliğinin ise bundan önce Genel Kurulca kabul edilip KRS'ye tescil edilmesi gerekiyor — öneriyi bu yüzden şimdi sunuyoruz.

Bugün ne anlama geldiği ve gelmediği konusunda açık olalım: yüzde 1,5 mekanizması, Polonya'daki bir vergi mükellefinin zaten ödemekle yükümlü olduğu verginin bir kısmını, kendisine hiçbir maliyet yüklemeden bir kamu yararı kuruluşuna yönlendirmesine imkân tanır. TURKPOL bunu henüz alamaz ve kimseden talep etmemektedir. Statü verilirse ve verildiğinde bunu açıkça duyuracağız.

Avrupa proje fonları. Derneğin hazırlandığı programlar — CERV, AMIF, Erasmus+, Avrupa Dayanışma Programı, EEA Aktif Vatandaşlar Fonu — tüzüğümüzde bulunmayan hükümleri arıyor: ortak kuruluşlara alt hibe aktarabilme, ücretli ve ücretsiz kamu yararı faaliyeti ayrımı, ayrı muhasebe, dış denetim ve gönüllü kabulü için resmi bir dayanak. Bunlar olmadan başvurular reddediliyor veya düşük puan alıyor. Değişiklik bunların her birini ekleyecek.

Derneğe yetişen bir yönetişim. Değişikliklerin bir kısmı, derneğin zaten nasıl çalıştığını yazıya dökecek ya da olgun bir kuruluşta bulunmaması gereken boşlukları kapatacak. Toplantılar ve oylamalar uzaktan veya hibrit yapılabilecek ve uzaktan katılanlar yeter sayısına dâhil edilecek — iki ülkeye yayılmış bir üyelik için bu önemlidir. Yönetim Kurulu bir Başkan Yardımcılığı, yeter sayı kuralı, eşitlik hâlinde üstün oy ve bir halefiyet kuralı kazanacak. Derneği kimin ne kadar borç altına sokabileceğine dair mali eşikler gelecek: 20.000 zlotiye kadar Başkan tek başına, üzerinde iki yönetim kurulu üyesi birlikte, 100.000 üzerinde yönetim kurulu kararı, 300.000 üzerinde veya taşınmaz söz konusu olduğunda Genel Kurul kararı. Başkanlık görevi üst üste iki dönemden fazla yürütülemeyecek. Varşova, Krakov ve Wrocław'da hâlihazırda faaliyet gösteren yerel şubeler ve tematik kulüpler tüzükte dayanak kazanacak.

Üyelikten çıkarma usulü daha sıkı olacak

Bunu ayrıca belirtmek gerekir, çünkü kuruluşu değil üyeyi korur. Tescilli tüzük bir üyenin nasıl yaptırıma uğrayacağı konusunda az şey söylüyor. Öneri bir yaptırım kademesi belirliyor — uyarı, yazılı kınama, organlarda görev alma hakkının askıya alınması, üyelikten çıkarma — ve her biri Yönetim Kurulunun üçte iki çoğunluğunu ve yazılı gerekçe gerektirecek. Nesnel sebeplerle çıkarma, önceden yazılı bildirim ve durumu düzeltmek için 30 günlük süre gerektirecek. Üyenin dinlenilme hakkı olacak ve bir ay içinde Genel Kurula itiraz edebilecek; itiraz incelenirken yaptırım uygulanamayacak. Fiilin üzerinden 24 aydan fazla geçmişse soruşturma açılamayacak.

Üyelerin özellikle bilmesi gereken iki değişiklik

Öneri, Yönetim Kuruluna ücret ödenmesine izin verecek; girişim sektöründeki ortalama aylık ücretin bir katını aşmamak ve yalnızca ayrı bir Genel Kurul kararına dayanmak kaydıyla. Böyle bir karar yoktur ve Yönetim Kurulu ücret almamaktadır. Hüküm, AB projelerinin bunu gerektirebilmesi nedeniyle öneriliyor; gönüllü hizmet uygulaması süresiz olarak sürdürülebilir.

Dernek iktisadi faaliyet yürütebilecek, ancak yalnızca kamu yararı faaliyetine ikincil olarak ve ayrı muhasebe ile. Tüm gelir tüzüksel amaçlara gidecek. Öneri, derneğin kâr amacı gütmediğini ve üyelerine kâr dağıtmadığını açıkça belirtiyor.

Bundan sonra ne olacak

Önerinin yürürlüğe girmesi için Üyeler Genel Kurulunun, oy hakkına sahip üyelerin en az yarısının hazır bulunmasıyla üçte iki çoğunlukla kabul etmesi gerekiyor. Oylamanın nasıl ve ne zaman yapılacağı üyelere bildirilecek. Kabul edilirse TURKPOL değişikliği KRS'ye sunacak ve değiştirilmiş tüzük tescil ile yürürlüğe girecek; ardından kamu yararı başvurusu yapılacak. Sonraki adım, yeni tüzüğün öngördüğü iç yönetmeliklerdir — üyelik aidatları, Yönetim Kurulu ve Denetleme Kurulu çalışma esasları, şubeler ve seksiyonlar, gönüllülük, alt hibe, satın alma, yolsuzlukla mücadele ve ihbar prosedürü.

Sorularınızı sekreteryaya iletebilirsiniz.

13 Eylül 2026 tarihli düzeltme: Bu yazının önceki sürümünde değişikliğin KRS'ye sunulduğu ve tescil beklediği yazıyordu. Bu, Üyeler Genel Kurulunun henüz oylamadığı bir öneridir.