Lehistan Stories · Odcinek 3
Zaproszenie od sułtana
Stambuł i Kraków, 1533–1539: pokój na czas życia obu władców i zaproszenie sułtana na rodzinne święto.
1533–1539 · 72 s
Opowieść
Pięćset lat temu dwaj sąsiedzi byli u szczytu potęgi.
W Stambule panował sułtan Sulejman: dla Turków Prawodawca, dla Europy Wspaniały.
Jego orszaki przemierzały Hipodrom, w mieście minaretów.
W Krakowie panował król Zygmunt Stary.
Oba państwa miały długą wspólną granicę i oba prowadziły wojny gdzie indziej.
Między sobą władcy wybrali pokój.
W 1533 roku Sulejman zawarł z królem pokój, który miał trwać, dopóki obaj żyją.
A w 1539 roku sułtan znów napisał do króla.
Dwóch jego synów miało przejść obrzezanie, a córka miała wyjść za mąż.
Zaprosił Zygmunta, swego wielkiego przyjaciela, by przybył świętować razem z nim.
Historycy nazywają ten czas złotym wiekiem obu krajów.
Sąsiedzi, którzy wybrali przyjaźń.
Co jest udokumentowane, a co opowiadane
Pokój z 1533 roku, nadany przez Sulejmana Zygmuntowi na czas życia obu władców, jest udokumentowany w tekstach traktatów (D. Kołodziejczyk, Ottoman-Polish Diplomatic Relations, 2000). List z 1539 roku z zaproszeniem króla na obrzezanie synów sułtana i ślub jego córki znamy z katalogu wystawy Poseł w drodze; nie potwierdziliśmy go niezależnie, dlatego film podaje to źródło na ekranie. „Złoty wiek” to określenie, którego używają historycy.
Źródła
- Dariusz Kołodziejczyk, Ottoman-Polish Diplomatic Relations (15th–18th Century): An Annotated Edition of 'Ahdnames and Other Documents (Brill, 2000)
- Poseł w drodze (exhibition catalogue): the 1539 letter of invitation
- Marzanna Pomorska, Maciej Kwaśniewski, Za co Polacy kochają Turcję / Polonyalılar Türkiye'yi neden sever (2023)
Źródła i prawa
Opowieści korzystają z książki Za co Polacy kochają Turcję / Polonyalılar Türkiye'yi neden sever Marzanny Pomorskiej i Macieja Kwaśniewskiego (2023). Książka jest dziełem jej autorów: opowiadamy własnymi słowami, każdy fakt sprawdzamy niezależnie i nie powielamy jej tekstu ani stron.
Historyczne obrazy są w domenie publicznej. Przy każdym podajemy autora, kolekcję i źródło.
Obrazy archiwalne
- Istanbul, Matrakçı Nasuh, c. 1537 (domena publiczna)
- Suleiman the Magnificent, Workshop of Titian, c. 1538–40 (domena publiczna)
- The procession of Süleyman through the Hippodrome, Pieter Coecke van Aelst, 1553 (domena publiczna)
- Cracovia, Nuremberg Chronicle, Hartmann Schedel, 1493 (domena publiczna)
- Sigismund I the Old, Lucas Cranach the Younger, c. 1553 (domena publiczna)
- Süleymanname, Arifi and court painters, 1558 (domena publiczna)
Sceny oznaczone „Illustration” są wygenerowane przez sztuczną inteligencję i nie przedstawiają prawdziwych osób. Lektor i muzyka powstały przy użyciu narzędzi AI.
Filmy i teksty © TURKPOL, udostępniane na licencji Creative Commons BY-NC 4.0: możesz je udostępniać i przetwarzać w celach niekomercyjnych, podając „TURKPOL, Lehistan Stories” i link do tej strony.
Licencja: CC BY-NC 4.0 · W sprawie innego wykorzystania napisz na info@turkpol.org.pl.