Polonya'da yasal kalış: vize, oturma izni ve zamanında başvuru

Polonya'da bulunma hakkınız her zaman somut bir dayanağa bağlıdır: vize, vizesiz kalış süresi ya da oturma izni. Bunların her biri belli bir tarihte sona erer. Bu rehber, arada boşluk bırakmadan yasal kalışınızı nasıl sürdüreceğinizi anlatıyor: nasıl giriş yaptığınızı, başvuruyu zamanında nasıl yapacağınızı ve bir şey değiştiğinde ne yapmanız gerektiğini. Oturma izni başvurularının tamamen internete taşındığı 27 Nisan 2026 tarihinden beri geçerli kuralları esas alır.

Polonya'ya giriş

Türkiye, Schengen alanının dış sınırlarını geçerken vize alması gereken ülke vatandaşlarının listelendiği 2018/1806 sayılı AB Tüzüğü'nün I. Ekinde yer alıyor. Bu, pratikte Türk vatandaşlarının Polonya'ya gelmek için kural olarak vizeye ihtiyaç duyduğu anlamına gelir. AB hukukunda bazı yolcular için istisnalar vardır; bunlardan birinin sizin için geçerli olduğunu düşünüyorsanız sınırda değil, yola çıkmadan önce Polonya'nın Türkiye'deki Büyükelçiliğine danışın.

İki tür vize vardır:

• Schengen vizesi (C tipi): tüm Schengen alanında geçerlidir; herhangi bir 180 günlük dönem içinde en fazla 90 günlük kalışlar içindir.
• Ulusal vize (D tipi): Polonya'ya giriş ve Polonya'da tek seferde ya da birkaç kalışta toplam 90 günden uzun, en fazla bir yıl kalma hakkı verir.

Türkiye'de C vizesi başvuruları VFS Global merkezleri üzerinden yapılır. Vize türlerini Polonya'nın Türkiye'deki Büyükelçiliği Türkçe vize sayfasında anlatıyor. Ayrıntılı bilgi: Büyükelçiliğin vize sayfası ve Dışişleri Bakanlığının vize sayfası. Türkiye'de yaşayan ve başvurusunu Türkiye'de yapan Türk vatandaşları için AB bir kademeli vize kuralı kabul etti: önceki vizeler kurallara uygun kullanıldıktan sonra yeni Schengen vizesi daha uzun geçerlilikle verilebilir.

90/180 kuralı. Kısa süreli kalışta, kalışınızın her gününden geriye doğru 180 gün sayın: toplam 90 günü geçmemelidir. Bir AB ülkesinin oturma izniyle ya da D vizesiyle geçirilen günler bu hesaba girmez. Hesabı AB'nin kısa süreli kalış hesaplayıcısı sizin için yapar.

Polonya'da yasal olarak bulunurken başvuru

Vizenizin, vizesiz kalış sürenizin ya da izninizin izin verdiğinden uzun kalmak istiyorsanız, yaşadığınız yerin valiliğine (urząd wojewódzki) geçici oturma izni başvurusu yaparsınız.

Son tarih. Polonya Yabancılar Kanunu'nun 105. maddesinin 1. fıkrasına göre (27 Nisan 2026'dan itibaren geçerli hâliyle) başvuru, en geç Polonya'daki yasal kalışınızın son gününde yapılmalıdır. Başvuruyu son güne bırakmayın: Mazowiecki Valiliği, belgeleri toplamak bir günden uzun sürebileceği için bunu önermiyor.

Başvuru sürerken yasal kalış. Başvuru zamanında yapıldıysa kalışınız, başvuru gününden oturma izni kararının kesinleştiği güne kadar yasal sayılır (madde 108, fıkra 1, bent 2). İki koşul ve bir istisna vardır:

• başvuru süresi içinde yapılmış olmalı;
• başvuruda şekli eksiklik olmamalı ya da eksiklikler verilen süre içinde tamamlanmış olmalı;
• işlemler sizin talebinizle durdurulursa bu kural uygulanmaz (madde 108, fıkra 2).

Başvuru belgesi. Valilik, başvuru yaptığınızı gösteren bir belge (zaświadczenie) düzenler (madde 108, fıkra 1, bent 1); MOS bu belgeyi elektronik olarak oluşturur. Belgede bir numara ile yasal kalış kuralı ve istisnası yazılıdır. Belgeyi saklayın ve gösterebileceğiniz bir kopyasını yanınızda bulundurun. Bu belge, eski rehberlerde anlatılan pasaport damgasının yerini aldı.

Kaynaklar (Lehçe): Yabancılar Kanunu'nun birleştirilmiş metni ve 27 Nisan 2026'da yürürlüğe giren değişiklik kanunu.

MOS

MOS (Moduł Obsługi Spraw), oturma izni başvurularını internet üzerinden almak için Yabancılar Dairesi Başkanının işlettiği sistemdir. 27 Nisan 2026'dan beri geçici oturma izni, süresiz oturma izni ve AB uzun dönemli ikamet izni başvuruları yalnızca elektronik olarak, MOS üzerinden yapılır (madde 225a, fıkra 1). Kâğıt başvuru bir yedek yol değildir: Mazowiecki Valiliği, bu tarihten sonra gelen kâğıt başvuruların incelenmeden bırakıldığını duyurdu.

Başvuruyu elektronik olarak şu yollardan biriyle imzalarsınız:

• güvenilir profil (profil zaufany),
• nitelikli elektronik imza,
• kişisel imza (podpis osobisty).

Yabancılar Dairesi, hâlâ kâğıt üzerinde yapılan birkaç başvuru türü sayıyor: şirket içi görevlendirme kapsamında geçici oturma izni; yönetici, uzman ya da stajyerlerin uzun süreli hareketliliği; başvuru sahibi Polonya dışındayken aile birleşimi; Polonya, AB veya Birleşik Krallık vatandaşlarının Polonya dışında bulunan bazı aile üyeleri. Durumunuzun bunlardan birine uyduğunu düşünüyorsanız valiliğe danışın.

• Başlangıç: MOS
• Resmî açıklama: Yabancılar Dairesinin MOS sayfası

İzniniz bitmeden önce

Geçici oturma izni, kararda yazan tarihe kadar geçerlidir. Kanun, mevcut iznin uzatılmasını değil, yeni bir izin için başvurmayı anlatır: kalmaya devam etmek için, mevcut izniniz bitmeden ve yukarıdaki son tarihe uyarak MOS'ta yeni bir başvuru yaparsınız. Geçici oturma ve çalışma izninde Kanun, iznin geçerlilik süresinin değiştirilemeyeceğini açıkça söyler (madde 120, fıkra 3). MOS bu başvuruları "kalışın devamı" (kontynuacja pobytu) başlığı altında listeler. Durumunuza hangi başvurunun uyduğunu valiliğe teyit ettirin.

Başvuru sürerken seyahat. Yabancılar Dairesinin açıklamasına göre, C vizesiyle ya da vizesiz girişle tanınan kısa süreli kalış hakkı dolduktan sonra yabancı artık diğer Schengen ülkelerinde dolaşamaz ve Polonya dahil Schengen alanına girmek için sınırı geçemez. Aynı açıklamaya göre, Polonya'da oturma izni işlemi sürerken Polonya'ya yeniden giriş, Polonya makamlarının verdiği D vizesiyle olabilir. Süren bir başvuru seyahat belgesi değildir: başvuru belgenizle sınırı geçebileceğinizi varsaymayın. İşleminiz sürerken yurt dışına çıkmadan önce mutlaka valiliğe danışın. Ayrıntılar: işlem sürerken kalış ve yeniden giriş.

İşveren ya da kalış amacı değişirse

Aşağıdaki kurallar geçici oturma ve çalışma izni (tek izin, zezwolenie jednolite) içindir. Eğitim, aile ya da iş kurma gibi başka amaçlarla verilen izinlerin kendi kuralları vardır: bir şeyi değiştirmeden önce valiliğe sorun.

• İşveren, pozisyon, ücret ya da çalışma süresi değişirse. İznin değiştirilmesi için başvurursunuz. Yabancılar Dairesine göre bu başvuru, değişikliği zorunlu kılan durumun ortaya çıktığı günden itibaren 15 iş günü içinde yapılmalıdır. İzin değişikliği için oturma kartını yenilemek gerekmez. MOS bir istisna belirtiyor: çalışma süreniz değişip ücretiniz aynı anda orantılı olarak arttıysa başvuru gerekmez. Mazowiecki Valiliğine göre işveren değiştirirken ya izin değişikliği başvurusu ya da yeni bir geçici oturma ve çalışma izni başvurusu yapılabilir.
• İşinizi kaybederseniz. İzni veren valiliği 15 iş günü içinde yazılı olarak bilgilendirirsiniz (madde 121, fıkra 1). İzin itiraz üzerine Yabancılar Dairesi Başkanı tarafından verildiyse, ilk kararı veren valiliği bilgilendirirsiniz. Bu süre içinde yeni bir işverende çalışmak için izin değişikliği başvurusu yaptıysanız bildirim yükümlülüğü de yerine gelmiş sayılır. İşverenin de valiliği bilgilendirme yükümlülüğü vardır.
• Hiçbir şey yapılmazsa. Vali, örneğin pozisyonunuz değiştiği ya da ücretiniz düşürüldüğü hâlde izin değiştirilmediyse veya işveren faaliyetini sürdürmüyorsa izni iptal eder (madde 122).

Kanun 15 iş günü der; MOS sayfasında ise “15 gün” yazıyor. Olabildiğince erken harekete geçin ve süre dolmadan kararınızdaki açıklamaları kontrol edin ya da valiliğe sorun. Kanun, valiliğe usulüne uygun bildirilen iş kaybından sonra bir defaya mahsus bir koruma süresi de öngörür (madde 123); teknik bir kural olduğu için durumunuza uyup uymadığını valiliğe sorun.

Resmî sayfalar: geçici oturma ve çalışma izninin değiştirilmesi, MOS'ta tek izin.

Türk vatandaşları için 1/80 sayılı Karar izni

Polonya mevzuatı, AET–Türkiye Ortaklık Konseyi'nin 1/80 sayılı Kararı kapsamında Polonya'da çalışma hakkı kazanmış Türk vatandaşları için ayrı bir geçici oturma izni öngörür (Yabancılar Kanunu, madde 186, fıkra 1, bent 5). MOS'a göre bu haklar yasal çalışmayla kademeli olarak doğar: bir yıl sonra aynı işverenle çalışmaya devam edebilirsiniz; üç yıl sonra aynı meslekte istediğiniz işverenle çalışabilirsiniz; dört yıl sonra ise çalışma izni olmadan Polonya'da herhangi bir işe girebilirsiniz. MOS'a göre izin en fazla üç yıl için verilir, başvuru MOS üzerinden yapılır ve parmak izi için şahsen gitmek gerekir. Kararı vali verir.

Polonya'da uzun süredir yasal olarak çalışıyorsanız bu iznin durumunuza uyup uymadığını valiliğe sorun. Bu izin kendiliğinden verilmez. Resmî sayfa: MOS'ta Türk vatandaşlarına yönelik izin.

Başvurunuz reddedilirse

• İtiraz. Oturma izni kararlarına itiraz, kararı veren valilik aracılığıyla Yabancılar Dairesi Başkanına yazılı olarak yapılır. MOS, itiraz süresini kararın tebliğinden itibaren 14 gün olarak belirtiyor ve itirazın MOS üzerinden ya da kâğıt üzerinde valiliğin adresine yapılabileceğini söylüyor. Sizin için esas olan, kararınızın sonundaki açıklamadır (pouczenie): kararı aldığınız gün okuyun ve hemen yardım isteyin. MOS, gecikme sizin kusurunuz olmadan yaşandıysa kaçırılan sürenin eski hâline getirilmesinin nasıl isteneceğini de anlatıyor.
• İtiraz sürerken kalış. Başvurunuzu zamanında yaptıysanız karar, olumlu da olsa olumsuz da, kesinleşene kadar kalışınız yasal kalır (madde 108, fıkra 1, bent 2).
• Ret kesinleşince. Yabancılar Dairesine göre ret kararının kesinleştiği günden itibaren gecikmeden, 30 gün içinde Polonya'dan ayrılmanız gerekir. MOS, bu süre içinde yapılan yeni bir oturma izni başvurusunun incelenmeyeceği uyarısında bulunuyor.

Resmî sayfalar: MOS'ta itiraz süreci, yasal kalış ve sınır geçişi.

Nereden yardım alabilirsiniz

• Valilik. Oturma izinlerine yaşadığınız bölgenin valiliği karar verir; Mazowsze dışında yaşıyorsanız kendi valiliğinize başvurun. Varşova ve Mazowsze bölgesinde bu işlere Mazowiecki Valiliği Yabancılar Şubesi (Wydział Spraw Cudzoziemców) bakar. Adres: Marszałkowska 3/5, 00-624 Warszawa; telefon 22 695 65 65; e-posta wsc@mazowieckie.pl.
• Yabancılar Dairesi (UdSC). Yabancılar Dairesinin yürüttüğü işlemler, örneğin itirazlar için danışma hattı 47 721 76 75 numarasıdır ve iş günlerinde hizmet verir. Tüm danışma hatları: yabancılar için danışma hatları.
• PESEL, adres kaydı ve oturma kartı. İzninizle bağlantılı adımları PESEL, adres kaydı ve oturma kartı rehberimiz anlatıyor.

TURKPOL nasıl yardımcı olabilir

İşlemin nasıl yürüdüğünü anlatabilir, MOS'u kendiniz kullanabilmeniz için yol gösterebilir ve sizi doğru kuruma yönlendirebiliriz. Kimsenin adına başvuru yapmıyoruz; kurumlarda sizin yerinize konuşamaz ve herhangi bir sonucu garanti edemeyiz. Avukat değiliz: kendi dosyanız için, özellikle ret ya da itiraz durumunda bir avukata başvurun ve süreler kısa olduğu için hızlı davranın.

Bize soru sorun